Шаршемби, 18 Январь, 2017 - 14:14
KYRGYZTODAY.KG Кыргызстан бүгүн

Рубрика боюнча архив: ТАРЫХ

Ташманбет Кененсариев, профессор: “Тарыхый документтерде XVII-XIX кылымдарда жалпы кыргыздардан хан даражасы менен аталгандар төмөнкүлөр: «багыш уруусунан Тейиш Көкүм, сарбагыштан Кудаян Сарсеит уулу, Маматкулу Үчүке уулу, Ормон Ниязбек уулу”

1. Эң биринчи, улут тарыхы менен уруу тарыхы кагылышат деген пикир туура эмес. Анткени, улут тарыхы деген мамлекеттин, өлкөнүн, жалпы элдин тарыхы, ал эми уруу тарыхы ошол элдин ички түзүмүн […]

Жусуп Абдрахмановдун 115 жылдыгына арналган “Кыргыздын чыгаан уулу, эл сыймыгы” аттуу китеп-сүрөт көргөзмөсү ачылат

Эртең, 21-декабрда саат 1100 Кыргыз Республикасынын А.Осмонов атындагы Улуттук китепканасынын “Кытай билим берүү жана маданият борбору” бөлүмүндө Тарых жана маданият жылынын алкагында мамлекеттик жана саясий ишмер Жусуп Абдрахмановдун 115 жылдыгына […]

Кыргызстандын биринчи мамлекет башчысы Абдыкадыр Орозбековга арналган илимий иш-чара болуп өттү

15-декабрда Кыргыз Улуттук Илимдер академиясында Кыргыз АССРнин 90 жылдыгына, Кыргыз ССРнин 80 жылдыгына арналган “Абдыкадыр Орозбеков: Кыргыз мамлекеттүүлүгүнүн негиздөөчүлөрүнүн бири” аталышындагы илимий иш-чара болду. Ага Президенттик Аппараттан, Жогорку Кеңештен, Президенттик […]

Эртең кыргыз мамлекетинин эң биринчи расмий жетекчиси Абдыкадыр Орозбековго арналган илимий-практикалык конференция өткөрүлөт

Эртең, 15-декабрда Улуттук илимдер академиясында Кыргыз АССРинин 90 жылдыгына, Кыргыз ССРинин 80 жылдыгына арналган “Абдыкадыр Орозбеков: Кыргыз мамлекеттүүлүгүн негиздөөчүлөрүнүн бири” илимий-практикалык конференция өткөрүлөт. Бул тууралу КР Улуттук илимдер академиясынын басма […]

Ошто «Кыргыз элинин, мамлекетинин тарыхый, укуктук баскан жолуна саресеп» аттуу эл аралык илимий-практикалык конференция болуп өттү

Ош мамлекеттик юридикалык институтунда «Кыргыз элинин, мамлекетинин тарыхый, укуктук баскан жолуна саресеп» аттуу эл аралык илимий-практикалык конференция болуп өттү  Тарых жана маданият жылынын алкагында уюштурулган иш чарага республикабыздын жогорку окуу […]

Эртен «1916-жыл кыргыз прозасында» аттуу китептин бет ачар аземи болот

Кыргыз-Түрк “Манас” университетинин коммуникация факультетинде 23-ноябрда саат 15:00до филология илимдеринин кандидаты Гүлзада Станалиеванын «1916-жыл кыргыз прозасында» атуу китебинин таанытымы өткөрүлөт. Китепте 1916-жылдагы улуттук-боштондук көтөрүлүштүн кыргыз прозасында көркөм чагылдырылышы иликтенген. Автор […]

Асамидин Ташов, коомдук ишмер: “Полот хандын сөөгү бир күн кечке дарда асылып турган”

— Асамидин мырза, сиз башы көрүнгөн адамдардын катарын толуктап, кыргызга кызматыңызды кылып келе жатасыз. Сизди атагы алыска кеткен Полот хандын тукумдарынан экен деген сөздүн чындыгы барбы? Ушул туурасында айтып берсеңиз… — Менин […]

Жусуп Баласагындын доору боюнча Эл аралык конференция өтүп жатат

Улуттук илимдер академиясында  “Жусуп Баласагындын доору: тарыхы, материалдык маданияты, адабияты” Эл аралык конференциясы өтүүдө. Эки күнгө созулган (17-18-ноябрь, 2016-ж.) иш-чарага Борбор Азиянын, Кыргызстандын окумуштуулары катышып жатат. Эл аралык конференцияны ачкан, […]

Колониалдык саясаттан бир элес: Кокон экспедициясы

Эбактан эле биротоло тарых энчисине айланып калган, өткөн доорлор тууралуу улам жаңы маалыматтар ачылып, улам жаңы, мурда белгисиз болуп келген ой-кырлары талдоого алына берери турмуштук табигый көрүнүш. Асыресе, улам соңку […]

Видео – Улуу үркүндүн 100 жылдыгына карата коомдук активисттер Сөөк ашуусуна автожүрүш жасашты

Коомдук активисттер 29-октябрь күнү таң эртең Бишкектен автоунаалар менен чыгып, Ысык-Көлдүн Жети-Өгүз районуна караштуу Сөөк ашуусуна автожүрүш жасашкан.  Улуу үркүндүн 100 жылдыгына карата куран түшүрүп, моло таш түптөшкөн.

Топчубек Тургуналиевдин 75 жылдыгына карата: Түбөлүк демократтын татаал жолу

АЖАЙЫП ЖЕРДИН КУЛУНУ Аксы жергесинин жаратылышынын кайталангыс кооздугу, өсүмдүктөр дүйнөсүнүн жана ар түркүн жан-жаныбарларга байлыгы менен атагы чыккан Авлетим аймагында тээ бийик тоолорду көздөй кеткен суурдун ийниндей Тегирмен-Сай деген ичке […]

Фотобаян – Ооганстандын Улуу жана Кичи Памириндеги кыргыздардын бүгүнкү турмушу

Ооганстандын Улуу жана Кичи Памиринде жашаган кыргыздарга Кыргызстандан кезектеги гуманитардык жардам жеткирилди. Бул үчүн кыргыз өкмөтү мамлекеттик бюджеттен 10 млн. сом акча бөлгөн жана курамы 20 адамдан турган экспедицияны аттап-тондоп […]

1916-жылдагы улуттук-боштондук кыймылына тийиштүү документтердин жана материалдардын жыйнагы жарык көрдү

“Кыргыз элинин 1916-жылдагы улуттук-боштондук кыймылына 100 жыл” сериясына тийиштүү “Восстание 1916 года” (16-жылдагы көтөрүлүш)  деген документтердин жана материалдардын жыйнагы жарык көрдү. Китеп КР УИА, Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Мамлекеттик каттоо […]

Алыкул Осмонов атындагы Улуттук китепканада “Россия и Киргизия 1916 – 2016: вехи совместной истории” деген аталышта тарыхый-документалдуу көргөзмөнүн ачылышы болот

2016-жылдын 17-сентябрында саат 16.00дө Кыргыз Республикасынын Алыкул Осмонов атындагы Улуттук китепканасында КМШнын Бишкектеги юбилейлик саммитинин алкагында – “Россия и Киргизия 1916 – 2016: вехи совместной истории” деген аталышта тарыхый-документалдуу көргөзмөнүн […]

Видео – Тажикстанда Кушаниддер доорундагы байыркы шаар табылды

Тажикстандын Улуттук музейинин адистери археологиялык казуулардын алкагында Кушаниддер дооруна таандык байыркы шаардан ондогон калдыктарды табышты. Казуу иштери жүргөн адырда Кушаниддер маалындагы ири соода шаары жайгашкан. Археологдор тыйындарды жана кичинекей айкелдерди, […]

Ташкенттеги тарыхый мечитке Ислам Каримовдун аты ыйгарылды

Ташкенттеги “Журабек” мечитинин ордуна жаңысы курулду. Тарыхый мечит мындан ары Ислам Каримовдун ысымын алып жүрөт. Өзбекстандын маркум президенти Ислам Каримовдун ысмы Ташкентте 1897-жылы курулган мечиттердин бирине коюларын кызы Лола Каримова-Тилляева […]

Зулпукар Сапанов, журналист: “Манастын тукумун кырган Шайтанга кыргыздар сыйынып жатат!”

Кадырман калайык, Жараткандын буйругу менен Памирдеги Шамбаланын сырын ачуу милдети моюнга тагылган экен, Кыдыр атабыз менен Умай энебиздин улуу урпактарынын санжырасын тизип чыктым. Алдын ала айта кетерим, табышмактуу дүйнөнүн чындыгы […]

Зулпукаар Сапанов, санжырачы, журналист: “Дүйнөнү топон суудан Ной эмес, Кыдыр атабыз сактап калган”

— Зулпукаар мырза, сиз көпчүлүктүн бүйүрүн кызытып, Кыдыр атабыз менен Умай энебиздин урпактарынын санжырасын тизип чыгыпсыз, сөздү экөөсүнөн баштасак, ыйык Атабыз менен асыл Энебиз кайда экен? — Кыдыр атабыз менен […]

Зулпукаар Сапанов, санжырачы, журналист: “Дүйнө шайтанга сыйынып калды”

— Зулпукаар аке, кыргыз журтуна калеми курч, абийирине камчы салдырбаган чыгаан журналист катары таанылдыңыз эле, бирок негедир бир жылдан бери көрүнбөй кеттиңиз, кайда жүрдүңүз, эмне менен алек болдуңуз? — Биринчиден […]

Кубан Мамбеталиев, экс-элчи: “1916-жылы улуттук-боштондук көтөрүлүшү болгон эмес, кыргыздар орус мужуктарынын жазалоосунан эле үркүп качкан”

“1916-жылы кыргыз элинде эч кандай улуттук боштондук көтөрүлүш болгон эмес. Кыргыз эли кадимкидей эле орус жазалоочу мужуктарынан үркүп качкан. Жылкы үрккөндөй эле үркүп качкан,” – деп билдирди  30-августта Кыргыз-түрк Ала-Тоо […]

Бишкекте америкалык изилдөөчү Эдвард Дэннис Соколдун “Орустун Борбор Азиясындагы 1916-жылкы көтөрүлүш” аттуу китебинин бет ачары болуп өттү

30-августта Бишкекте америкалык изилдөөчү Эдвард Дэннис  Соколдун  “Орустун Борбор Азиясындагы 1916-жылкы көтөрүлүш”  (“Восстание 1916 в Русской Центральной Азии”) аттуу китебинин бет ачары болуп өттү. Бул китеп 1954-жылы АКШнын Джон Хопкинс […]

Үркүнгө 100 жыл: Тарыхтан таш баян же өмүр көчү улантылууда

Үркүн шейиттерине, дегеле Ата-Журт тарыхына арнап эстелик тургузуу биздин аталардын, “Асылбаштын эр азаматымын” дегендердин көкүрөгүндө көптөн бери уюп келаткан руханий көрөңгө экенин бир, эки мисал. Ата Мекендик согуштагы эрдиги үчүн […]

Ишенбай Кадырбеков: «2005-жылдын март айында эмне болгон – революциябы, мамлекеттик төңкөрүшпү же бийликти басып алуубу? “

Көз карандысыздык жылдарында болгон окуялар жөнүндө бир катар макалалар – анын ичинде А.Акаевдин китептери, К. Бакиевдин март революциясы жөнүндө эки китеби, саясатчылар А.Бекназаровдун, О. Текебаевдин, ата мекендик жана чет элдик […]

Адилет Айтикеев, эмиграциядагы журналист: “Быйылкы тарых жылында кыргыз тарыхчылары Кыргызстандын тарыхын эмес, Атамбаевдин Кокондук ата тегинин тарыхын изилдешти”

Быйылкы жылды тарых жана маданият жылы дегени менен покту да жасашкан жок. Болгон каражатты Көчмөндөр оюнуна чачып, сапырып коюп отурушат. Тарых жылы дегени менен биздин айрым тарыхчы агаларыбыз (мен ал […]

Видео – Оогандык кыргыздардын Түркияга көчүп кетүү тарыхы. Жаңыл Жусупжандын даректүү фильми

Белгилүү журналист Жаңыл Жусупжандын кылымдар бою Алай-Памир тоолорун байырлап жүргөн Оогандык кыргыздардын 150 жылдык тарыхын камтыган, орус баскынчыларынан, большевиктерден кийин кытайлык маоисттерден качып Ооган памиринде отурукташкан, 1978-жылы  оогандык коммунисттерден Пакистан […]

Тарыхчы Табылды Акеровдун «Каркырахан. Улуу Кыргыз каганаты» атуу китеби Германияда жарык көрдү

Тарых илимдеринин кандидаты,  Кыргызстан эл аралык университетинин  доценти , саясат таанучу Табылды Акеровдун кыргыз тарыхы тууралу илимий эмгектери илим дүйнөсүндө кызуу талкуу жаратып, дүйнөгө тарай баштады. Жакында эле «Каркырахан. Улуу Кыргыз […]

Галбай Шайдуллаев: “1967-жылы студенттердин козголоңун КГБ бир түндө баскан”

–Галбай ава, өткөн кылымдын алтымышынчы жылдары жогорку кызматтарда иштеген бир топ жетекчилер өздөрүнчө уюшуп,ошол кездеги биринчи катчы Турдакун Усубалиевди иштен кетиришмекчи, анын ордуна Чыңгыз Айтматовду сунуштамакчы болушкандары, бирок, ал ойлору […]

Кайып Шери, коомдук ишмер: “Ак падышанын чакан элдерге карасанатайлык кылуу саясаты Балкандан башталса керек.”

-Сиз Үркүн маселеси боюнча өз пикиңизди айтып келесиз. Тарыхчылардын изилдөөлөрунө көпчүлүгүнүн ичи чыкпай келет. Сиз да сындап келесиз. Ошого байланыштуу эл оозунда айтылып жүргөн жаңы бир маалыматтар болсо бөлүшө кетсениз? […]

Арслан Койчиев, журналист: Ферганалык түрктөрдү талашуунун тарыхынан же Шералы Жураевге жолуккандан кийинки ойлор

Ирегелеш өзбек калкынын Шералы Жураев (1947-жылы туулган) ысымдуу арген үндүү ашкере таанымал ырчысы бар эмеспи, өмүрүндө миңден ашуун абандуу ыр жараткан ошол алп ырчы менен бир курдай маңдай-тескей келип, буйрук […]

Алыкул Осмоновдун 101 жылдыгы өтөт

2016-жылдын 17-мартында саат 1000дө Алыкул Осмонов атындагы Кыргыз Республикасынын Улуттук китепканасында кыргыз элинин улуу классик акыны,  сыймыктанган инсаны Алыкул Осмоновдун туулган күнүнүн 101 жылдыгына байланыштуу «Билсин бизди жаш  муундар, мактасын […]

Улуттук илимдер академиясында “1916-жылдагы кыргыз элинин улуттук-боштондук көтөрүлүшү: учурдагы көз караштар жана анын тарыхый мааниси” аталыштагы илимий талкуу өтөт

Эртең, 16-мартта КР Улуттук илимдер академиясында “1916-жылдагы кыргыз элинин улуттук-боштондук көтөрүлүшү: учурдагы көз караштар жана анын тарыхый мааниси” аталыштагы илимий талкуу өтөт. Бул тууралу академиянын басма сөз кызматы билдирет. “1916-жылдагы […]

Кыяс Молдокасымов: “Айрым гезиттердеги жоромолго караганда, А.Атамбаевдин теги — өзбек, Кокон хандыгына караштуу Пишпек сепилинде кызмат өтөгөн өзбек сарбаздарынан имиш”

Алмазбек Атамбаев теги тууралу алгачкы маалыматты » Зияббиндин Максым » фондунун төрагасы , раматылык Муктар  Бостонбаев агамдан 10 илгери уккан элем . Анда  Норузбай атту  чоң аталар Полот хандын ( […]

Бугу уруусунун баатыры Балбай Эшкожо уулунун 225 жылдыгына карата китеп көргөзмө

Эртең, 19-февралда саат 1100дө Кыргыз Республикасынын Алыкул Осмонов атындагы Улуттук китепканасынын Сейрек кездешүүчү жана өзгөчө баалуу басылмалар бөлүмүндө тарыхый инсан Балбай Эшкожо уулунун 225 жылдыгына арналган «Балбай жана анын доору» […]

Хан Жантай жер сатканбы?

Кыргыздын эл сураган мыктылары Чүй суусунун аркы өйүзүндөгү бир өңүрүн бүтүндөй  казактарга кырк байталга сатып жиберишкен деген сөздүн тарыхый чындыгы кандай? Чүй өрөөнүн как бөлүп аккан касиеттүү өзөндүн — Чүй […]